Burgaz.bg
History

Nesebar Kiliseleri: Tuğla ve Taşın Ortaçağ Dili

Nesebar'daki Pantokrator İsa Kilisesi'nin tuğla-taş cephesi

Photo: Chrumps / CC BY-SA 4.0 — Wikimedia Commons

Nesebar'ın 1983'te UNESCO listesine girmesinin ardında, eski şehir yarımadasına sığmış tuğla-taş örgülü Bizans ve Bulgar dönemi kiliseleri yatıyor.

Nesebar'ın eski şehri, İngilizce Vikipedi'ye göre 1983'te UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alınmıştır. Aynı kaynak 13. ve 14. yüzyılda Aziz Todor, Aziz Paraskeva, Başmelekler Mihail ve Gavriil ile Aziz İvan Aliturgetos gibi kayda değer bir kilise dizisinin yapıldığını, bugün çevrede kırk kadar kilisenin tamamen ya da kısmen ayakta olduğunu yazar.

Dört yapı, dört dönem

Aziz Sofya (Eski Piskoposluk), 5.–6. yüzyıla tarihlenen, üç nefli bir bazilikadır; toplam uzunluğu 25,5 m, genişliği 13 m'dir. Aziz Stefan (Yeni Piskoposluk) 11. yüzyıla uzanan doğu bölümüyle üç nefli bir bazilikadır; bugün müze olarak kullanılır. Pantokrator İsa Kilisesi 13.–14. yüzyıla tarihlenir (bir araştırmacı 14. yüzyıl ortasını önerir); dış cephesi almaşık taş-tuğla şeritler, kör kemerler ve turkuaz seramik dairelerle işlenmiştir ve bugün sanat galerisidir. Aziz İvan Aliturgetos ise 14. yüzyılda yapılmış, kutsanmamış bir kilisedir ve 1913 depreminde ağır hasar görmüştür.

Bu yapılar birlikte yarımadayı, küçük bir alana sığmış bir ortaçağ mimarlığı koleksiyonuna çevirir.

  • Pantokrator İsa: dış cephe düzeni ve almaşık tuğla-taş şeritleriyle
  • Aziz Stefan: ornamental üslubu, seramik plakalarla bezeli doğu cephesi ve duvar resimleriyle
  • Aziz İvan Aliturgetos: kutsanmamış 14. yüzyıl kilisesi, 1913 depreminde ağır hasar görmüş
  • Aziz Sofya: 5.–6. yüzyıl bazilikası; İngilizce Vikipedi'ye göre antik kentin merkezi sayılan yerde durur
  • Bulgarca'da kilise църква (tsarkva), piskoposluk merkezi митрополия (mitropoliya) denir

Kaynak: Wikipedia (en), „Church of Christ Pantocrator, Nesebar” — https://en.wikipedia.org/wiki/Church_of_Christ_Pantocrator,_Nesebar ; „Nessebar” — https://en.wikipedia.org/wiki/Nesebar ; „Hagia Sophia Church, Nesebar” — https://en.wikipedia.org/wiki/Hagia_Sophia_Church,_Nesebar ; „Church of St Stephen, Nesebar” — https://en.wikipedia.org/wiki/Church_of_St_Stephen,_Nesebar ve „Church of St John Aliturgetos” — https://en.wikipedia.org/wiki/Church_of_St_John_Aliturgetos . Erişim: 2026-10-07.

Metin lisansı: Bu yazının metni, Vikipedi'den (CC BY-SA 4.0) alınan bilgilerden Türkçe olarak uyarlanmıştır; özetlenmiş ve yeniden yazılmıştır, yani DEĞİŞTİRİLMİŞTİR. Aynı lisans koşulu (share-alike) gereği bu yazı da CC BY-SA 4.0 lisansıyla sunulur: https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/deed.tr. Kaynak sayfalar yukarıdaki "Kaynak:" satırındadır.

Related articles

Nesebar antik kentinin taş sokaklarıHistory

Nesebar: Karadeniz'in UNESCO Mirası Yarımadası

Burgas'ın yaklaşık 35 km kuzeydoğusunda, dar bir kıstakla anakaraya bağlı yarımada kenti; 1983'ten beri UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde ve kiliseleriyle tanınıyor.

12 August 2026
Aquae Calidae termal kompleksiHistory

Aquae Calidae: Binlerce Yıllık Termal Kaynak

Burgas'ın Vetren ve Banevo mahalleleri sınırındaki Aquae Calidae, Trak, Roma, Bizans, Bulgar ve Osmanlı katmanlarını sıcak mineral kaynakların çevresinde toplayan antik bir yerleşim; bugün restore edilmiş bir müze kompleksi olarak geziliyor.

12 August 2026
1908 tarihli Burgas kartpostalıHistory

Burgas'ın Kısa Tarihi: Balıkçı Köyünden Liman Kentine

Neolitik yerleşimlerden Pyrgos'a, 1878'deki kurtuluştan 1903'te açılan limana: Burgas küçük bir iskeleden ticaret kentine dönüştü.

12 August 2026
Nesebar Kiliseleri: Tuğla ve Taşın Ortaçağ Dili · Burgaz.bg